حمایت ایلان ماسک از راستگرایان رادیکال در آلمان؛ رشد آراء حزب “آلترناتیو” در جدیدترین نظرسنجی ها:
در ادامهی حمایتهای ایلان ماسک از حزب راست رادیکال آلمان (“آلترناتیو[1]“) ، این سرمایهدار آمریکایی گفتگویی مستقیم با آلیس وایدل[2] (دبیر کلّ حزب راستگرای رادیکال آلمان) ترتیب داد و این امکان را فراهم کرد که وایدل در شبکهی اجتماعی ایکس (توئیتر سابق) بتواند دیدگاههای خود را با مخاطبان در میان بگذارد. رسانههای آلمان معتقدند که این یک امکان منحصربهفرد است که میتواند معادلات سیاسی و انتخاباتی آلمان را به طور ویژه تحت تأثیر قرار دهد. شبکه اول تلویزیون آلمان گزارش داد: «دبیرکلّ حزب آلترناتیو، به طور جدّی از نظام آموزشی آلمان انتقاد کرد و ادّعا نمود که محصّلان آلمانی در فضای مدارس کشور، چیزی جز مطالعات جنسیت نمیآموزند. وایدل معتقد است که آلمان میبایست در نظام اعطای پناهندگی خود بازنگری کند، نقش دولت در تصمیمگیریهای اقتصادی میبایست به حدّاقلّ ممکن کاهش یابد و استفاده از سوختهای فسیلی نیز باید از سر گرفته شود تا قیمت انرژی در آلمان و اروپا کاهش یابد. او با انتقاد شدید از رویکردهای دستوری و دولتی به اقتصاد، ادّعا کرد که آدولف هیتلر نیز یک چهرهی کمونیست یا سوسیالیست بودهاست. ایلان ماسک، مالک شبکهی ایکس و شرکت تسلا در آغاز این گفتگو بار دیگر تأکید کرد که «تنها حزب “آلترناتیو” است که میتواند کشور آلمان را نجات دهد».[3]
نشریهی فرانکفورتر آلگماینه گزارش کرد که در پی انتشار گفتگوی زندهی ایلان ماسک و آلیس وایدل، کمیسیون اتّحادیهی اروپا وارد عمل شده و فرآیند تحقیق و تفحّص پیرامون ابعاد حقوقی حمایتهای ایلان ماسک از راستگرایان رادیکال آلمان را آغاز کردهاست؛ هدف این تحقیقات آن است که روشن شود آیا این حمایتها میتواند ناقض قواعد حقوقی انتخابات در کشورهای عضو اتّحادیهی اروپا باشد یا نه.[4] نشریهی فرانکفورتر آلگماینه پیرامون ابعاد حقوقی حمایتهای ایلان ماسک از حزب “آلترناتیو” نوشت: «شبکه اجتماعی ایکس، همچنین مالک و سرمایهگذار آن ایلان ماسک، تابع قوانین آلمان نیستند و نمیتوان آنان را وادار به پیروی از قواعد حقوقی اتّحادیهی اروپا نمود؛ اما از آنجا که حزب آلترناتیو موظّف به رعایت قوانین انتخاباتی آلمان است و این قوانین به ویژه از سال 2024 محدودیتهای ویژهای را پیرامون حمایت مالی و تبلیغاتی کشورهای خارج از اتّحادیهی اروپا در کمپینهای انتخاباتی کشورهای عضو این اتّحادیه وضع نمودهاست، چنانچه فعالیتهای ایلان ماسک و امکانات مورد استفاده در شبکهی ایکس، مصداق تبلیغ به نفع حزب شناختهشود، میتواند جریمهها و محرومیتهای جدّی در پی داشته باشد».[5] این نشریه گزارش داد که پس از انتشار سخنان وایدل دربارهی آدوف هیتلر، که با انتساب او به سوسیالیسم و کمونیسم در واقع زمینه را برای اعادهی حیثیت از راستگرایی افراطی فراهم میکند، بسیاری از فعالان فضای مجازی خواهان ممنوعیت این حزب از سوی دستگاه قضایی آلمان هستند؛ سرویس امنیت داخلی آلمان، فعالیتهای حزب “آلترناتیو” را به اتّهام راستگرایی افراطی تحت رصد و اِشراف دارد».[6]
علیرغم فشارهای سیاسی و رسانهای بر راستگرایان رادیکال پس از انتشار مصاحبه با ایلان ماسک، جدیدترین نظرسنجیهای عمومی (14 ژانویهی 2025/ 25 دی ماه 1403) نشان میدهد که حدود یک ماه مانده به انتخابات زودرس پارلمانی در آلمان، حزب “آلترناتیو” توانستهاست با کسب بیش از 20 درصد از آراء شرکتکنندگان در نظرسنجی، جایگاه خود را به عنوان دومین حزب محبوب آلمان با اقتدار کامل تثبیت نماید. در جدیدترین نظرسنجی مؤسسهی افکارسنجی «فورزا[7]» ، حزب دموکرات مسیحی (راست میانه) با 31 درصد در جایگاه نخست قرار دارد؛ دموکرات مسیحیها و سبزها نیز به ترتیب با 16 و 13 درصد جایگاههای سوم و چهارم را به خود اختصاص دادهاند. کارشناسان سیاسی معتقدند روند نزولی حزب سوسیال دموکرات در نظرسنجیها میتواند نگرانکننده باشد. خبرگزاری ان.تیوی گزارش میدهد که در رقابت کاندیداهای اصلی برای احراز جایگاه صدراعظمی، فریدریش مرتس (دموکرات مسیحی) و روبرت هابک (حزب سبز) ، هریک با حدود 23 درصد از آراء شرکتکنندگان در نظرسنجی «فورزا» پیشتاز هستند و اُلاف شُلتس (سوسیال دموکرات) تنها حدود 16 درصد از حمایت شهروندان را در کنار خود دارد. آمار اخیر نیز بر نگرانی سوسیال دموکراتها نسبت به آیندهی سیاسی خود در روند انتخابات آینده میافزاید.[8] فریدریش مرتس، دبیرکلّ حزب دموکرات مسیحی نیز از یک سو در واکنش به رشد آراء حزب “آلترناتیو” ، هرگونه امکان ائتلاف با این حزب برای تشکیل دولت آینده را قویّاً رد کرد و تصریح نمود که استعفا و خودداری از تشکیل دولت را به ائتلاف با راستگرایان رادیکال ترجیح میدهد[9].
لازم به ذکر است برنامهی سیاسی حزب «آلترناتیو» که به تازگی انتشار یافتهاست، نشان میدهد موارد زیر به نحو ویژه مورد توجّه این حزب راستگرای رادیکال قرار دارد[10]:
- هشدار شدید نسبت به رشد اسلام سیاسی: ضرورت ممنوعیت تمام مراکزی که مروّج ایدئولوژی اسلامگرایی هستند، ضرورت مبارزه با گسترش هنجارهای اسلامگرایانه در مدارس، تعارض بنیادین اسلام سیاسی با هنجارهای لیبرال دموکراتیک و ضرورت پذیرش این هنجارها از سوی هر مسلمانی که قصد دارد به عنوان یکی از شهروندان آلمان در این کشور زندگی کند؛
- ضرورت حفاظت از زندگی و حیات اجتماعی یهودیان در خاک آلمان: ضرورت ممنوعیت کلیهی فعالیتهای ضدّاسرائیلی و یهودستیزانه به ویژه تظاهرات روز قدس؛
- ضرورت برقراری روابط مثبت با روسیه به عنوان یکی از تضمینکنندگان امنیت انرژی آلمان و اروپا: پیشنهاد نقشآفرینی آلمان برای پایان بخشیدن با جنگ اوکراین بر مبنای این رویکرد که کشور اوکراین میبایست موضع بیطرفی خود را حفظ کند و در اتّحادیه اروپا و ناتو نیز عضویت نداشته باشد.
1 بهمن 1403
[1] Alternative für Deutschland (AfD)
[2] Alice Weidel
[3] https://www.tagesschau.de/inland/bundestagswahl/parteien/weidel-musk-100.html
[4] https://www.faz.net/aktuell/politik/bundestagswahl/musk-und-weidel-auf-x-eu-will-gespraech-auf-regelverstoss-pruefen-110229422.html
[5] https://www.fr.de/politik/alice-weidel-und-elon-musk-live-auf-hohe-strafe-koennte-nach-interview-drohen-zr-93505562.html
[6] https://www.fr.de/politik/folgt-nach-hitler-aussage-von-weidel-ein-afd-verbot-experten-ordnen-ein-zr-93508583.html
[7] Meinungsforschungsinstitut Forsa
[8] https://www.n-tv.de/politik/AfD-springt-nach-Weidels-Hitler-Aussagen-auf-20-Prozent-article25487326.html
[9] https://www.spiegel.de/politik/deutschland/friedrich-merz-verbindet-ablehnung-einer-afd-kooperation-mit-eigener-zukunft-als-cdu-chef-a-21f69780-bef6-4788-bc43-6d96d9a4ef4f
[10] https://www.afd.de/wp-content/uploads/2024/11/Leitantrag-Bundestagswahlprogramm-2025.pdf