ایران - یوریکا

موسسه ایرانی مطالعات اروپا و امریکا

گزارش تحلیلی > اتحادیه اروپا > آینده اروپا با توجه به چالش‌ها و تهدیدات جاری

آینده اروپا با توجه به چالش‌ها و تهدیدات جاری

تاریخ انتشار: ۱۳۹۶/۶/۴ تعداد بازدید: 418

چالش و تهدید اتحادیه اروپا

نگارنده: مجید یگانگی

مقدمه

تاریخ هزارساله اروپا همواره مملو از آشوب و جنگ همچون جنگ‌های سی‌ساله، جنگ‌های ناپلئون، جنگ‌های کریمه، جنگ‌های اتحاد آلمان و ایتالیا و درنهایت دو جنگ‌ جهانی بوده است که  با خاتمه جنگ دوم جهانی، شاهد شکل‌گیری یک نظم صلح‌آمیزی در اروپا هستیم. این نظم معلول ساختار دوقطبی در اروپا بود که یکی از پیامدهای آن فراهم کردن پیش‌شرط‌های ساختاری لازم، برای نزدیکی و همکاری میان آلمان و فرانسه بود که نتیجه آن در تأسیس جامعه زغال و فولاد  به‌عنوان سنگ بنای تشکیل اتحادیه اروپا و همگرایی اروپا، تجلی یافت. لذا در این دوره و با توجه به نظم موجود در اروپا، سیاستمداران و نخبگان اروپایی کانون تلاششان را معطوف به تحقق آرمان دیرینه خود یعنی همان وحدت اروپا  نمودند. در طی این مسیر، اتحادیه همواره در جهت افزایش تعداد اعضا و وسعت بخشیدن به مرزهایش تلاش کرده است؛ تلاشی که انگیزه های آن برآمده از تجربه موفق همگرایی اروپایی در طی سالیان پس از شکل گیری جامعه اولیه زغال و فولاد بوده است. در حقیقت، هم ضرورت انتقال این تجربه موفق و هم اشتیاق کشورهای داوطلب عضویت به سهیم شدن در این تجربه، گسترش اتحادیه اروپا را به یکی از اولویت های این اتحادیه بدل کرد، گسترشی که با منافع و البته با چالش های بسیاری نیز همراه بود.

درمجموع، این گزارش به دنبال پاسخ دادن به این پرسش است که  تاثیر تهدیدهای جدید و جاری پیش روی اروپا بر روند همگرایی و یا واگرایی اتحادیه اروپا به چه صورت خواهد بود؟ در حقیقت، ما به دنبال پاسخ به این پرسش هستیم که آیا این تهدیدها  اروپا را به سمت همگرایی خواهند برد یا واگرایی؟ 

الف) گسترش به عنوان یک چالش برای اتحادیه اروپا

پیامدهای گسترش اتحادیه برای اروپا

گسترش اتحادیه اروپا پیامدهای مثبت و منفی هم برای اتحادیه اروپا و هم برای کشورهای ملحق شده داشته است. مرحله پنجم و ششم گسترش که تعداد اعضا را به 27 و جمعیت آن را به 500 میلیون رساند باعث شد که بازار واحد بزرگی تشکیل شود و جایگاه اتحادیه را به‌عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان تثبیت کند. برای کشورهایی که روزگاری جزو نظام کمونیستی بودند و ازنظر اقتصادی وضعیت ضعیفی داشتند پیوستن به اتحادیه اروپا چه ازنظر اقتصادی و چه ازنظر امنیتی برای آن‌ها مطلوب می‌بود همچنین برای اعضای قدیمی‌تر اتحادیه مانند آلمان استفاده از مزایای بازار بزرگ‌تر و نیروی کار ارزان مطلوب به نظر می‌رسید. پیوستن اعضای جدید مشکلاتی را برای اتحادیه به وجود آورد که از آن جمله می‌توان موارد ذیل را نام برد:

    - فشار بر بودجه اروپا به دلیل ضعیف بودن اقتصاد دولت‌های جدید
     - دشوار شدن روند تصمیم‌گیری به‌ویژه در موضوعات حساس و مهم
     - تحریک مسکو در پی گسترش اتحادیه اروپا به مرزهای روسیه
     - نگاه متفاوت اعضای جدید به آمریکا و ناتو

موضع فرانسه و آلمان در قبال گسترش اروپا

پس از جنگ سرد، محدودسازی و مهار آلمان ازجمله اولویت‌های جدید دولت های اروپایی و در راس آنها فرانسه و البته و در سطحی بالاتر ایالات متحده بود. فرانسوی‌ها معتقد بودند ...

(جهت مطالعه 81%  باقی‌مانده‌ی پژوهش، با موسسه ایران-یوریکا تماس حاصل‌نمائید.)

 

این پژوهش در تاریخ 10 مرداد 1396، توسط گروه تخصصی اتحادیه اروپا در موسسه ایران-یوریکا تهیه و منتشر شده است.

  فرستادن مقاله چاپ مقاله
 
مطالب دیگر در این بخش تاریخ انتشار

آینده اروپا با توجه به چالش‌ها و تهدیدات جاری

۱۳۹۶/۶/۴

بازتعريف نقش دفاعي اتحاديه اروپا در ارتباط با سازمان پيمان آتلانتيک شمالي (ناتو)

۱۳۹۶/۴/۴

بررسی سناریوهای چهارگانه راهبردهای دفاعی آینده اروپا

۱۳۹۶/۳/۱۷

اتحادیه اروپا در سال 2017: تداوم و تغيير

۱۳۹۶/۱/۱۹

رهیافت راست افراطی اروپا: فرصت یا تهدید!

۱۳۹۶/۱/۱۴

تحلیل محتوایی راهبرد جهانی سیاست خارجی و امنیتی اتحادیه اروپا

۱۳۹۵/۱۲/۱۸