ایران - یوریکا

موسسه ایرانی مطالعات اروپا و امریکا

گزارش تحلیلی > فرانسه > کوبا، سرزمینی نو برای پیشبرد سیاست‌های فرانسه

کوبا، سرزمینی نو برای پیشبرد سیاست‌های فرانسه

تاریخ انتشار: ۱۳۹۴/۲/۲۲ تعداد بازدید: 721

کشور کوبا که در انزوای تاریخی و تحریم و محدودیت روابط به سر می‌برد، اکنون و بعد از سال‌ها میزبان رهبران غربی به ویژه فرانسه است. 



تحریم‌های شدید آمریکا بر روی این کشور، در سال‌های متمادی فشارهای اقتصادی و اجتماعی زیادی را برای این کشور به دنبال داشت. کوبا به همراه ایران، سوریه و سودان در فهرست آمریکایی کشورهای حامی تروریسم قرار داشت.خارج شدن کوبا از این فهرست، اصلی‌ترین مانع بازگشایی سفارتخانه‌های دو کشور آمریکا و کوبا را از پیش رو بر خواهد داشت؛ دو کشوری که از بیش از پنجاه سال پیش روابط خصمانه داشته‌اند. روابط دیپلماتیک کوبا و آمریکا در سال 1961 و پس از هم پیمانی کاسترو با شوروی، قطع شد. این سردی روابط میان این دو کشور تا اواخر سال 2014 ادامه داشت. اما در این سال رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا، باراک اوباما، بازگشت روابط به حالت طبیعی و بازگشایی سفارت را اعلام کرد. در واقع ورود کوبا به صحنه‌ی بین المللی، با پایان یافتن تقسیم جهان, میان اتحادیه‌شوروی و ایالات‌متحده صورت گرفت.تا پیش‌ازاین هرگونه حرکتی در راستای نزدیک شدن روابط به کوبا، سوءظن آمریکا را به دنبال داشت. اما اکنون آغاز گفتگوها میان کوبا و آمریکا راه را برای عادی‌سازی روابط با سایر کشورها هموار کرده‌ است.

 با این اقدام, توجه دیگر کشورهای غربی ازجمله فرانسه به کوبا جلب شد. روابط فرانسه و کوبا که از سال 1962 به حال تعلیق درآمده بود با سفر  فرانسوا اولاند، رئیس‌جمهور فرانسه به کوبا به‌عنوان اولین سفر رسمی رئیس یک کشور اروپای غربی به هاوانا وارد دورجدیدی شد. این سفر در تاریخ 12 می 2015 انجام شد. پیش از آن و در سال 1993، فرانسه در مجمع عمومی سازمان ملل متحد، رای بر محکومیت تحریم های آمریکا داده بود و زمینه های برقراری ارتباط میان فرانسه و کوبا تسهیل شده بود.

فرانسه با این اقدام به‌عنوان نخستین کشور غربی برقرارکننده‌ی رابطه با کوبا، خواهان حفظ وزن و جایگاه رهبری سیاسی اروپا برای دولت فرانسه است. سیاستی که همواره شاهد استمرار آن نزد سایر روسای فرانسوی نیز بوده‌ایم.

این اقدام فرانسه در چارچوب اتحادیه اروپا نیز قابل‌ تحلیل است زیرا که این کشور به دنبال نقش رهبرانه در میان سایر کشورهای اروپایی است. این‌ اقدامات در حالی است که بریتانیا باوجود نزدیکی با ایالات‌متحده و داشتن روابط ویژه با این کشور همه‌پرسی جدایی از اتحادیه اروپا را در دستور کار خود دارد و اکنون فضای خالی برای فعالیت بیشتر فرانسه به وجود آمده است.

اولاند، خود هدف از این سفر را کمک به بهبودی اوضاع کوبا عنوان کرده است، حال‌آنکه رقابت با آمریکا بر سر ورود به بازارهای تجاری کوبا، ازجمله اهداف مهم فرانسه برای ورود به این کشور است. پیش‌دستی اولاند برای سفر به کوبا، قبل از سفر احتمالی اوباما به این کشور, برای ربودن گوی سبقت در بازارهای تجاری کوبا است. اولاند که پیش‌تر خواهان لغو تحریم‌های آمریکا علیه کوبا شده است، به دنبال برقراری روابط  تجاری با کوباست. از سیاست‌های مهم فرانسه ممانعت از سلطه انحصاری آمریکا بر سایر کشورها بوده، لذا این کشور به دنبال گرفتن سهم مناسب برای فرانسه و توزیع قدرت در روابط بین‌الملل است.

توافقات چند میلیارد دلاری اخیر فرانسه با کشورهای عربی درزمینه تسلیحات نظامی، بویژه فروش 24 فروند جنگنده رافال فرانسه  به قطر به ارزش بالغ بر 6 میلیارد و 300 میلیون یورو گواهی دیگر هم در جهت اهداف اقتصادی و هم رقابت با آمریکا به‌عنوان صادرکننده‌ی تسلیحات به کشورهای عربی بوده است. زیرا اگر فرانسه ,اقدام به فروش سلاح‌های خود نکند یا وارد مناسبات بازرگانی با کوبا نشود این آمریکا خواهد بود که وارد بازارهای منطقه شده و گوی سبقت را می‌رباید.

حقوق بشر، دیگر بهانه‌ی فرانسوی‌ها برای دخالت در امور سایر کشورها بوده است. استفاده ابزاری از حربه‌ی حقوق بشر، بهانه‌ای است برای برقراری ارتباط با سایر کشورهایی که در حوزه‌ی سیاست فرانسه نبوده‌اند. اولاند در سفر اخیر خود به کوبا ارتقا و بهبود حقوق بشر در این کشور را هدف دیگر سفر خود اعلام کرده است. گرچه فرانسوا اولاند, سیاست جدیدی را در پیش گرفته است و به صورت مستقیم به حقوق بشر اشاره ای نکرده است و بیشتر به برجسته کردن روابط اقتصادی و فرهنگی دو کشور پرداخته است. مسئله‌ی حقوق بشر در هاوانا , دلیل به تعلیق درآمدن روابط  دیپلماتیک میان کوبا و اتحادیه اروپا در سال 2003بود. از دیگر سوی با بررسی گزارش منتشرشده‌ی روزنامه‌ی لوموند، او همچنان قصد دارد تا نقش فرانسه را در ترویج حقوق بشر در دنیا مستحکم کند. درحالی‌که اولاند به همراه لوران فابیوس وزیر امور خارجه فرانسه  به‌خوبی می‌دانند که بعد از سرکوبی وحشیگری‌های دیکتاتور کوبا، به این منطقه سفر می‌کنند و در دوره‌های سخت مردم این کشور, اهمیتی به وضعیت حقوق بشر در کوبا نمی‌دادند.

 صادرات اخیر تسلیحات نظامی به کشورهای حاشیه‌ی خلیج‌فارس، ادعای فرانسه در حوزه‌ی حقوق بشر را زیر سوال میبرد. فرانسه در بحث حقوق زنان به بحث در مورد وضعیت زنان عرب می‌پرداخت و واضح است که فروش سلاح به کشورهای حاشیه خلیج‌فارس، بهبودی در وضعیت زنان این منطقه ایجاد نخواهد کرد و با ادعای فرانسه در حقوق بشر در منافات است.

فرانسه میخواهد نخستین شریک اروپایی کوبا باشد و با این سفر بیش از هرچیز به دنبال تقویت روابط تجاری میان دو کشور است. روزنامه‌ی فرانسوی لوموند در سفر اولاند به کوبا, از وی به‌عنوان "پادشاه دیپلماسی اقتصاد" یادکرد. فرانسه به‌عنوان مرد بیمار اروپا، هم‌اکنون به دنبال پادشاهی بر اقتصاد دیگر کشورهاست.

نوشین لک

22 اردیبهشت 1394

گروه تخصصی فرانسه

  فرستادن مقاله چاپ مقاله
 
مطالب دیگر در این بخش تاریخ انتشار

دولت‌های جدید آمریکا و فرانسه: تحلیل ابعاد همگرایی‌ها و واگرایی‌های پیش رو با تأکید بر راهکارهای ایران برای بهره‌برداری

۱۳۹۶/۹/۲۹

قدم زنان در شهر تهران

۱۳۹۶/۶/۲۸

پرونده شماره 3 نظامی‌گری فرانسه: حرکت به سمت بازیگری نخست نظامی در غرب آسیا

۱۳۹۶/۳/۱۷

واکاوی سیاست خارجی ماکرون، نامزد منتخب دور اول انتخابات ریاست جمهوری 2017 فرانسه

۱۳۹۶/۲/۱۰

انتخابات ریاست جمهوری 2017 فرانسه: پدیده نوظهور ماکرون

۱۳۹۵/۱۲/۱۷

گزارش دوم انتخابات ریاست جمهوری فرانسه (2017): فرانسوا فیون، دلایل پیروزی و سیاست های پیش‌رو

۱۳۹۵/۱۲/۳

انتخابات ریاست جمهوری 2017 فرانسه

۱۳۹۵/۱۰/۲۸

سیاست خارجی فرانسه در قبال تحولات لبنان

۱۳۹۵/۱۰/۷

معرفی برترین اندیشکده‌های فرانسوی در عرصه‌ی سیاست خارجی

۱۳۹۵/۹/۲۳

بررسی مؤسسات اسلامی در فرانسه

۱۳۹۵/۸/۱۵

لزوم تغییر نگرش فرانسه به لبنان به‌عنوان عامل ثبات‌بخش در منطقه

۱۳۹۵/۵/۱۹

جنبش «ایستـاده در شب» در فرانسه

۱۳۹۵/۵/۳

بررسی سیاست‌ خارجی فرانسه در قبال سوریه از سال 2011

۱۳۹۵/۴/۱۵

بررسی سیاست خارجی فرانسه در قبال عراق

۱۳۹۵/۳/۱۰

چرخش دوباره فرانسه به خاورمیانه

۱۳۹۴/۱۰/۱۳

لزوم توجه ایران به بحران اقتصادی در فرانسه

۱۳۹۴/۹/۲

جزایر پولینزی و رویای استقلال از فرانسه

۱۳۹۴/۸/۱۲

افزایش اغفال شدگان فرانسوی توسط داعش

۱۳۹۴/۶/۸

موضع فرانسه برای مقابله با تروریسم

۱۳۹۴/۵/۱۲

رویکرد نظامی‌گری فرانسه

۱۳۹۴/۴/۱۵

کوبا، سرزمینی نو برای پیشبرد سیاست‌های فرانسه

۱۳۹۴/۲/۲۲