ایران - یوریکا

موسسه ایرانی مطالعات اروپا و امریکا

اتحادیه اروپا : پایش هفتگی اتحادیه اروپا (19 تا 25 فوریه 2018 / 30 بهمن تا 6 اسفند 1396)
تعداد بازدید: 145 تاریخ انتشار: ۰۹ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۱:۵۰

19 تا 25 فوریه 2018 / 30 بهمن تا 6 اسفند 1396



فهرست

  1. اروپا و چالش از بین بردن توافق هسته‌ای ایران
  2. شواهد جدید از نزدیک شدن روسیه و اروپا به جنگ
  3.  روابط مثلث اتحادیه اروپا، ایالات‌متحده آمریکا و روسیه در کانون کنفرانس امنیتی مونیخ
  4. تهدید اروپا به مقابله با تحریم‌های آمریکا پوچ است
  5. سیاست روسیه در غرب آسیا: انگیزه‌ها و روش‌ها
  6. تلاش اروپا برای ایجاد قوانین جدید جهت مقابله اخبار جعلی در فضای مجازی

1. اروپا و چالش از بین بردن توافق هسته‌ای ایران

اخیراً سه قدرت بزرگ اروپایی - فرانسه، آلمان و انگلستان – پیام‌هایی را به واشنگتن فرستاده‌اند مبنی بر اینکه می‌توانند در خصوص مسائل هسته‌ای ایران مصالحه کنند؛ زیرا به اعتقاد سران اروپا و به‌ویژه این سه کشور، مسائل دیگر ایران، جایی که رفتار ایران در آن‌ها تعریف می‌گردد زیاد بوده و فراتر از برنامه غنی‌سازی هسته‌ای می‌باشد. به‌ویژه برنامه موشکی ایران، حمایت این کشور از بشار اسد در سوریه و حزب‌الله در لبنان است. از طرف دیگر، این‌یک حرکت هوشمندانه برای متقاعد کردن واشنگتن به عقب‌نشینی از نابودسازی توافق هسته‌ای و در مقابل مشروعیت دادن به تحریم‌هایی که مربوط به برنامه غنی‌سازی هسته‌ای نیست.

   - دولت ترامپ به طرق مختلفی برای کسانی که پیوندهای آتلانتیک را برای امنیت اروپا و نقش اتحادیه اروپا در جهان مهم می‌دانند، کابوس بوده است. برعکس، هرکسی که نظر مخالف و متخاصمی با ایالات‌متحده دارد، سیاست‌های بی‌وقفه تهاجمی رئیس‌جمهور دونالد ترامپ آن را تائید کرده است.

   - واشنگتن مجبور خواهد بود اتحادیه اروپا را برای حفظ نظم بین‌المللی که در پی جنگ جهانی دوم با کمک آن ایجاد کرده در کنار خود داشته باشد. مشکل این است که هیچ‌کسی در اتحادیه اروپا این پیام را دریافت نکرده است.

   - یکی از مهم‌ترین اهداف مهم اتحادیه اروپا در یک دهه گذشته پیروزی درزمینه عدم گسترش سلاح‌های هسته‌ای - توافق هسته‌ای ایران – بود، به‌طور منظم توسط دولت ترامپ مورد سوءاستفاده قرارگرفته است، درحالی‌که اتحادیه اروپا متزلزل است.

   - نماینده ارشد اتحادیه اروپا فدریکا موگرینی، برای حمایت از توافق هسته‌ای با ایران، سیگنال‌هایی را به واشنگتن مبنی بر تعهد اروپا به برنامه جامع هسته‌ای (برجام) و غیرقابل‌مذاکره بودن آن فرستاده است. دلیل اصلی تعهد اروپایی به این توافق این است که هیچ‌یک از اتهاماتی که دولت ترامپ در رابطه با توافقنامه مطرح کرده است، اثبات نشده است. در اغلب موارد، این شکایت‌ها بر اساس اعتقادات ترامپ و برخی از هواداران نو محافظه‌کارش هست که تأکیددارند جمهوری اسلامی ایران نامشروع است و باید فشار بر روی آن برای انزوا بیشتر شود؛ اما شورای امنیت سازمان ملل و اتحادیه اروپا اذعان دارند که موجودیت جمهوری اسلامی ایران نامشروع نبوده بلکه به دنبال برنامه‌های غنی‌سازی هسته‌ای خود است.

   - اخیراً سه قدرت بزرگ اروپایی - فرانسه، آلمان و انگلستان – پیام‌هایی را به واشنگتن فرستاده‌اند مبنی بر اینکه می‌توانند در خصوص مسائل هسته‌ای ایران مصالحه کنند؛ زیرا به اعتقاد سران اروپا و به‌ویژه این سه کشور، مسائل دیگر ایران، جایی که رفتار ایران در آن‌ها تعریف می‌گردد زیاد بوده و فراتر از برنامه غنی‌سازی هسته‌ای می‌باشد. به‌ویژه برنامه موشکی ایران، حمایت این کشور از بشار اسد در سوریه و حزب‌الله در لبنان است. از طرف دیگر، این‌یک حرکت هوشمندانه برای متقاعد کردن واشنگتن به عقب‌نشینی از نابودسازی معامله هسته‌ای و در مقابل مشروعیت دادن به تحریم‌هایی که مربوط به برنامه غنی‌سازی هسته‌ای نیست.

   - گزارش در ادامه این رویکرد را یک اشتباه بزرگ می‌داند و اشاره می‌کند که تسلیم شدن به ترامپ در این مورد، نه‌تنها او را آرام نخواهد کرد، بلکه اعتبار اتحادیه اروپا را نیز افزایش نخواهد داد چراکه او به موضع خود در سایر مسائل مصرتر خواهد شد. این امر همچنین به توانایی اروپا در دستیابی به راه‌حل‌های دیپلماتیک درزمینهٔ مسائل پیچیده مانند توانایی واقعی هسته‌ای کره شمالی تضعیف خواهد کرد.

 درحالی‌که طرفداران چنین حرکت صلح‌آمیز ممکن است فکر کنند که این امر توافق هسته‌ای را نجات خواهد داد، فراموش می‌کنند که این توافقنامه یک ساختار سیاسی است که نیاز به تلاش برای زنده ماندن دارد. درحالی‌که در تهران، دولت برای حفظ توافق هسته‌ای در تلاش است که سود ملموس آن را برای ایرانیان معمولی (و نه اقتصاد کلان) به‌طور گسترده‌ای نشان دهد، طرح جدید اروپایی آسیب‌پذیری سیاسی آن‌ها را افزایش خواهد داد. در ایران منتقدان این قرارداد، سیگنال‌های اروپایی برای دومین توافق‌نامه در سایر موضوعات را به‌عنوان یک خطای استراتژیک نگاه می‌کنند. آن‌ها از همان ابتدا اصرار داشتند که ایالات‌متحده قابل‌اعتماد نیست. اکنون به نظر می‌رسد که این دیدگاه درست بود. از طرف دیگر آن‌ها مدت‌ها ادعا کرده‌اند که اروپا قدرت لازم برای ایستادن در مقابل ایالات‌متحده را ندارد و در صورت اختلاف‌نظر زمین‌بازی را در مقابل ایالات‌متحده قرار می‌دهد. پیام‌های سه قدرت بزرگ اروپایی به ترامپ به نظر می‌رسد این شک و تردید را تائید کند؛ بنابراین، هرچند تندروها تمایل بسیاری برای نشان دادن اشتباهات اروپایی در بسیاری از مسائل دارند، بااین‌حال این به‌اندازه کافی بد است که این دیدگاه درست باشد.

2. شواهد جدید از نزدیک شدن روسیه و اروپا به جنگ

به نقل از یک گزارش تکان‌دهنده روسیه و اروپا در حال نزدیک شدن به یک جنگ تمام‌عیار هستند. این گزارش خاطرنشان می‌کند که زوال قراردادهای کنترل تسلیحات، استقرار سلاح‌های اضافی و تنش‌ها در مورد مانورهای نظامی باعث افزایش خطر درگیری مسلحانه شده است.

گزارش سالانه کنفرانس امنیتی مونیخ در سال جاری با عنوان «?To The Brink - And Back» مشکلات امنیتی در اروپای شرقی و مرکزی را به‌عنوان نگرانی عنوان کرد. به‌زعم نگارنده این وضعیت کنونی می‌تواند منجر به وخامت بیشتر وضعیت امنیتی در اروپا شود. "در این وضعیت وحشتناک، محاسبات غلط و سوء تفاهمات به‌خوبی می‌تواند منجر به یک درگیری نظامی میان دو طرف شود."

در این گزارش آمده است که این درگیری در اوکراین نیز یک مانع جدی برای تنش‌زدایی بین روسیه و غرب است و اشاره می‌کند که تصمیم آمریکا مبنی بر ارسال سلاح‌های مرگبار به اوکراین احتمالاً موجب نابودی وضعیت کنونی می‌شود. ازاین‌رو اتحادیه اروپا و ناتو در یک‌طرف و روسیه از سوی دیگر به‌سوی رقابت بیشتر پیش می‌رود.

برخی از کشورهای عضو اتحادیه اروپا با توجه به تقابل‌های مجارستان و لهستان با بروکسل به‌طورجدی در مورد همگرایی اتحادیه شک و تردید دارند. بااین‌حال همه اخبار این گزارش منفی نیست. این گزارش می‌گوید رشد اقتصادی و بهبود وضعیت افکار عمومی یک‌چشم انداز امیدبخش محسوب می‌شود. علاوه بر این، همکاری نظامی در نواحی شرقی ناتو پیشرفت کرده و این اتحاد اکنون ساختار فرماندهی نظامی خود را بازسازی کرده است.

3. روابط مثلث اتحادیه اروپا، ایالات‌متحده آمریکا و روسیه در کانون کنفرانس امنیتی مونیخ

افزایش اختلافات میان کشورهای اروپای مرکزی با بروکسل بر سر موضوعاتی مانند مهاجرت باعث نزدیکی بیش‌ازپیش این کشورها و ایجاد یک محور جدید منتقد اتحادیه شده است. ویزگراد 4 اگرچه تا تحقق به سطح یک اتحادیه قوی راه طولانی در پیش دارد اما تا همین‌جا اتحادیه را با یک خطر جدی روبرو کرده است.

گو چیائو، مدیر مرکز مطالعات جهانی در دانشگاه بن، به شینهوا گفت که اروپا در قیاس با قبل در موضوع دفاع از ایالات‌متحده ناامید شده است. او گفت: "حس امنیت و اعتماد به ایالات‌متحده ناپدیدشده است." به‌زعم وی اظهارنظرها و همچنین مسائل دیگر این مثلث از روابط در محورهای زیر قابل‌مشاهده بود:

   - ایالات‌متحده از اتحادیه اروپا خواست که مسئولیت‌های بیشتری را به عهده بگیرد.

   -  به نظر می‌رسد که اعتماد میان آمریکا و اروپا رو به کاهش است.

   - روسیه از منظر امنیت استراتژیک، اتحاد بین اتحادیه اروپا و ایالات‌متحده را موجب نگرانی برای خود می‌داند.

   - کلود یونکر رئیس کمیسیون اروپا گفت که اگر اتحادیه اروپا واقعاً بخواهد به یک بازیگر جهانی تبدیل شود، باید تصمیمات بیشتری در سیاست خارجی بگیرد.

   - برای اتحادیه اروپا، دفاع مشترک یک مضمون انتقادی در ارتباط با گریز از وابستگی به ایالات‌متحده است. یونکر در این راستا می‌گوید: ما می‌خواهیم در مسائل مربوط به سیاست‌های امنیتی و دفاعی مستقل شویم اما این به معنای حرکت علیه ناتو یا ایالات‌متحده نیست.

   - زیگمار گابریل، وزیر امور خارجه آلمان می‌گوید: همکاری بین اروپا و ایالات‌متحده برای حفظ عمارت غرب آزاد که پس از جنگ جهانی دوم ساخته‌شده است، مهم است.

   - هربرت ریموند مکمستر، مشاور امنیت ملی ایالات‌متحده در رابطه با آمریکا و روسیه می‌گوید: وجود شواهدی مبنی بر اینکه روسیه در انتخابات ریاست جمهوری ایالات‌متحده در سال 2016 دخالت کرد، "غیرقابل‌انکار است ". دلایل FBI واقعاً غیرقابل‌انکار است و در دسترس عموم است.

   - سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه روسیه گفت که "تا زمانی که حقایق در دست نداریم، هیچ‌چیز نمی‌توان گفت.

   - باوجود اختلافات دیپلماتیک بین دو کشور، ژوزف بادن، معاون سابق ایالات‌متحده آمریکا، در "MSC" روشن ساخت که "حتی اگر ما در دفاع از دموکراسی خود پایبند باشیم، باز نمی‌توانیم گفتگو با روسیه را به‌کل رها کنیم. ما با آن‌ها در مورد موضوعات مهمی مانند ثبات استراتژیک باید گفتگو کنیم.

   - لاوروف ناتو، ایالات‌متحده آمریکا و اتحادیه اروپا را از تبلیغ ضد روسی که منجر به "فلج شدن " ارتباطات متقابل می‌شود، بازداشت و خواستار احترام بیشتری نسبت به روسیه شده است.

   - لاوروف روز شنبه گفت که با روسیه در دهه 1990 همچون یک دانش‌آموز مدرسه رفتار می‌شد، درحالی‌که امروز صحبت از "تهدید روسیه " می‌شود. روسیه قصد دارد یک شریک قابل‌اعتماد باشد. وی می‌افزاید: "ما آماده هستیم که در یک گفتگوی آزاد با توجه به احترام متقابل وارد شویم.

   -  گابریل خواستار کاهش گام‌به‌گام تحریم‌های اتحادیه اروپا علیه روسیه شد.

4. تهدید اروپا به مقابله با تحریم‌های آمریکا پوچ است

اگر ترامپ تحریم‌ها را مجدداً اعمال کند، با توجه به هدف قرار دادن تعاملات مالی از طرف ایالات‌متحده برای مجازات شرکت‌ها و بانک‌هایی که با ایران تعامل داشته باشند بانک‌ها در سراسر جهان بلافاصله در معرض خطر از دست دادن حساب‌های خود در ایالات‌متحده خواهند بود. در این صورت مقررات مقابله‌ای (مقررات مسدود ساز) اروپا ممکن است یک شرکت را از جریمه شدن در مقابل آمریکا محافظت کند، اما آن‌ها نمی‌توانند یک بانک را در از دست دادن دسترسی به سیستم مالی ایالات‌متحده محافظت کنند. در این زمان، مجازات نقض تحریم‌های ایالات‌متحده علیه ایران، بازده تجارت با ایران را از بین خواهد برد.

   - تهدید یک مقام اتحادیه اروپا در این ماه که اروپا هرگونه تلاش ایالات‌متحده برای اعمال مجدد تحریم‌ها علیه ایران را مسدود خواهد کرد، سطح جدیدی از تلاش برای بازداشتن ترامپ در خروج از معاهده هسته‌ای ایران را نشان می‌دهد؛ اما به دلیل دسترسی آن‌ها به سیستم مالی ایالات‌متحده، بانک‌های اروپایی می‌دانند که درنهایت، اتحادیه اروپا باید از تقاضاهای ترامپ برای اصلاح توافق یا آمادگی کامل برای بازگشت تحریم‌های ایالات‌متحده علیه ایران را داشته باشد.

   - دنیس چایبی رئیس کارگروه ایران در سرویس اقدام خارجی اتحادیه اروپا اعلام کرد درصورتی‌که آمریکا از توافق هسته‌ای سال 2015 با ایران خارج شود و تحریم‌های برون‌مرزی خود را علیه ایران دوباره اعمال کند، اتحادیه اروپا نیز ممکن است مقررات بازدارنده‌ای همانند سال 1996 را احیا و اجرا کند که هدف آن، محافظت از شرکت‌های اروپایی خواهد بود که با ایران همکاری می‌کنند.

   - در ادامه گزارش به این نکته اشاره می‌کند که طرفداران معامله ایران در ایالات‌متحده از این تهدیدها به‌عنوان مدرکی استفاده می‌کنند که بدون در نظر گرفتن تصمیم آمریکا برای خروج از آن، این توافق تجارت ایران- اروپا را به همراه خواهد داشت.

   - گزارش به یک نظرسنجی در این خصوص اشاره می‌کند که اگر ترامپ تحریم‌های آمریکا علیه ایران را بازگرداند، شرکت‌های اروپایی و آسیایی می‌توانند همکاری کنند، تنها 4 درصد از پاسخ‌دهندگان فکر می‌کنند که شرکت‌ها تحریم‌های ایالات‌متحده را نادیده می‌گیرند؛ اما وقتی پرسیده می‌شود که آیا مقررات اروپا (مقررات بازدارنده یا همان مقررات انسدادی) برای جلوگیری از مجازات شرکت شما در مورد تجارت با ایران بر تصمیمتان برای سرمایه‌گذاری در ایران مؤثر است، 54 درصد گفتند بله. اگر چنین پادزهری به تحریم‌های ثانوی مالی امریکا وجود داشته باشد، تهدیدات اروپا برای نادیده گرفتن تحریم‌های ایالات‌متحده ممکن است معتبر باشد؛ اما این تهدیدها مبتنی بر درک سطحی و قدیمی از سیاست تحریم ایران در آمریکا استوار است.

   - در سال 1996، کنگره قانون تحریم‌های ایران و لیبی را تصویب کرد که هر شرکت خارجی که در بخش انرژی ایران سرمایه‌گذاری می‌کرد را تهدید به مجازات می‌کرد. در آن زمان، استفاده اروپا از مقررات مسدودساز (مقررات مقابله‌ای) در کنار تهدید به طرح شکایت علیه آمریکا در سازمان جهانی تجارت سبب شد که شرکت‌های اروپایی بتوانند یک دهه تحریم‌های آمریکا علیه ایران را نادیده بگیرند. این قوانین هنوز وجود دارند، ولی با توجه به همراهی اروپا با تحریم‌های آمریکا علیه ایران از سال ۲۰۰۶ به این‌سو، فعلاً اجرایی نمی‌شوند. چایبی گفت: «ما در حال بررسی برخی گزینه‌های احتمالی هستیم. انجام این کار به لحاظ حقوقی چندان پیچیده نیست، زیرا ابزارهای حقوقی برای آن موجود هستند این مقررات را می‌توان احیا کرد یا بار دیگر بازگرداند، اما این کار تنها در صورتی امکان‌پذیر خواهد بود که آشکار شود آمریکا تحریم‌های با آثار فرامرزی را بازگردانده و آن‌ها را اجرا می‌کند.»

   - در ادامه گزارش با نگاهی مغرضانه که به نظر می‌رسد باهدف تأثیر بر مخاطبان اروپایی و جلوگیری از هرگونه فکر و عملی در مورداستفاده از قوانین مسدودساز باشد، به محدودیت‌ها و مشکلات استفاده از این قوانین اشاره می‌کند. لذا بیان می‌کند که از سال 2010 این وضعیت تغییر کرده است، زمانی که کنگره قانون جدیدی را به دست آورد که توانست بزرگ‌ترین قدرت آمریکا را در برابر نقطه پایانی تجارت جهانی با ایران داشته باشد: یعنی معاملات مالی. به‌این‌ترتیب که کنگره پس از سال‌ها فهرست سیاه مؤسسات مالی ایرانی مشارکت‌کننده در فعالیت‌های غیرقانونی مختلف را اعلام کرد و مجازاتی را برای اشخاص و شرکت‌های ثالث که با شرکت‌های ایرانی مبادله داشته باشند تعیین کرد؛ و اعلام کرد که هر بانک خارجی که رابطه بانکی با بانک‌های مشخص‌شده ایران را حفظ کند، روابط بانکی خود با ایالات‌متحده را از دست خواهد داد. در سال 2011، ایالات‌متحده این ممنوعیت را به معاملات انجام‌شده با بانک مرکزی ایران و در سال 2012 به معاملات انجام‌شده در ارتباط با طیف گسترده‌ای از بخش‌های اقتصادی و فعالیت‌های اقتصادی ایران گسترش داد.

   - گزارش در ادامه اشاره می‌کند که اگر ترامپ این تحریم‌ها را مجدداً اعمال کند، بانک‌ها در سراسر جهان بلافاصله در معرض خطر از دست دادن حساب‌های خود در ایالات‌متحده خواهند بود. در این صورت مقررات مقابله‌ای اروپا ممکن است یک شرکت را از جریمه شدن در مقابل آمریکا محافظت کند، اما آن‌ها نمی‌توانند یک بانک را در از دست دادن دسترسی به سیستم مالی ایالات‌متحده محافظت کنند. در این زمان، مجازات نقض تحریم‌های ایالات‌متحده علیه ایران، بازده تجارت با ایران را از بین خواهد برد.

   - گزارش در اینجا دو سناریو را مطرح می‌کند به‌این‌ترتیب که اگر ضرب‌الاجل ترامپ فرابرسد و اروپا تمایلی به اصلاح توافق هسته‌ای داشته باشد در این صورت این مسئله مستلزم بازرسی از سایت‌های نظامی ایران و ممنوعیت ایران برای توسعه و آزمایش هر موشک بالستیک خواهد بود؛ اما اگر ترامپ این توافق را ترک کند، سخت‌ترین تحریم‌های آمریکا می‌توانند بلافاصله برگردند. در این صورت اگرچه دیپلمات‌ها در بروکسل ممکن است بخواهند در مقابل ترامپ و مجازات وی مقاومت کنند ولی بانک‌ها این ریسک را نمی‌کنند.

نهایتاً باهدف توجیه فشارها و تحریم‌های بیش‌ازپیش بر ایران که هم خواسته اروپا (حفظ توافق هسته‌ای) را برآورده کند و هم خواسته ترامپ (اصلاح توافق) را، این مسئله را پیش می‌کشد که در توافق ایران منعی برای اروپا و یا ایالات‌متحده برای تحریم و مجازات هر نهاد ایرانی - حتی بانک مرکزی – وجود ندارد به شرطی که به فعالیت‌های غیرهسته‌ای مانند توسعه موشک بالستیک و تروریسم مرتبط باشد. این دیدگاه مشترک دموکرات‌ها و جمهوری‌خواهان در ایالات‌متحده است و با توجه به تأکید اروپا به محدود کردن برنامه موشکی ایران و گسترش منطقه‌ای آن، دیپلمات‌های اروپایی باید از این رویکرد حمایت کنند تا از اعمال مجدد تحریم‌های ثانوی مالی در ایالات‌متحده جلوگیری کنند.

5. سیاست روسیه در غرب آسیا: انگیزه‌ها و روش‌ها

گرچه روسیه پس از سقوط شوروی، تمرکزش بر غرب آسیا از بین رفت؛ اما از اواسط سال 2000 تلاش‌هایی برای ارتباط نزدیک‌تر با غرب آسیا آغاز شد. در سال 2003، پوتین اعلام کرد که روسیه قصد دارد با دنیای اسلام همکاری بیشتری داشته باشد. بعدها او اعلام کرد که کشورهای عرب یکی از بردارهای اصلی دیپلماسی روسیه هستند. در سال‌های 2003 و 2008، پوتین از این دیدگاه حمایت کرد و از مصر، الجزایر، اردن، ایران و برخی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج‌فارس دیدار رسمی داشت. در دوره ریاست جمهوری دیمیتری مدودف (2012-2008)، روسیه روابط خود با غرب آسیا را کم کرد و تنها پس از سال 2012 بود که روسیه دوباره تلاش کرد روابط را قوت بیشتری ببخشد.

شاخص‌های اصلی سیاست روسیه در غرب آسیا در محورهای زیر قابل‌درک است:

روسیه از سال 2012 تمرکز سیاست خارجی خود را بر غرب آسیا گذاشته است.

درگیری‌های مجدد با غرب منجر به تشدید فعالیت‌های روسیه در غرب آسیا شده است؛

تعامل با مخاطبان تاکتیکی و هدفمندتر در منطقه استراتژی دیپلماتیک ولادیمیر پوتین و به نوع درک وی از بهار عربی و وضعیت سیاسی در روسیه برمی‌گردد؛

 روسیه روابط بهتر با کشورهای غرب آسیا را وسیله‌ای برای جلوگیری از انزوا بین‌المللی خود می‌بیند و دو منظور این کشور را برآورده می‌سازد:

  1.  جبران اثر منفی تحریم‌های بین‌المللی
  2. اعمال فشار بر غرب

تصمیم افزایش حضور روسیه در غرب آسیا به‌وسیله اقتصاد نیز تعیین‌شده است؛ یعنی به‌منظور حضور در بازارهای بین‌المللی نفت و گاز.

گرچه حضور روسیه در غرب آسیا می‌تواند به‌صورت دوره‌ای چالش‌هایی برای آمریکا و منافع اتحادیه اروپا محسوب شود، اما در تعداد محدودی از موضوعات منافع دو طرف همسان و در حال حاضر فرصت‌هایی برای همکاری بین روسیه و غرب وجود دارد.

چرا 2012 یک نقطه عطفی بود؟

از سال 2012، روسیه چهار دسته اهداف را در غرب آسیا دنبال می‌کند:

   - اهداف اقتصادی که فشار تحریم‌ها را بر اقتصاد روسیه بردارد؛

   - حفظ منابع درآمدی مطمئن و حفاظت از منافع شرکت‌های انرژی و سهم آن‌ها از بازارهای مختلف؛

   - اهداف سیاسی که از انزوا بین‌المللی روسیه جلوگیری کند.

   - تأثیر بر رفتار ایالات‌متحده و اتحادیه اروپا،

 تغییرات دیپلماسی روسیه ناشی از اختلافات با ایالات‌متحده و اتحادیه اروپا، به‌ویژه در مورد فعالیت روسیه در سوریه و اوکراین است. به‌عنوان یک نتیجه از این تنش‌ها و در تلاش برای حفظ آن روسیه تلاش کرد تا تمرکز خود را بر بروی کشورهای غیراروپایی بگذارد.

 در تاریخ 4 دسامبر 2014، در نشست فدرال روسیه، پوتین همکاری با کشورهای غرب آسیا را یکی از اولویت‌های روسیه اعلام کرد. در تاریخ 27 فوریه 2015، سرگئی لاوروف وزیر خارجه استدلال کرد که «نوبت به آسیا«رسیده است؛ که پیشینه آن در روسیه به‌طور سنتی شامل غرب آسیا و منعکس‌کننده منافع ماندگار روسیه در ایران بوده است.

بحران در اوکراین و چالش ناشی از جهادگرایان در روسیه و اوراسیا سوریه را به تمرکز بر روی غرب آسیا کشاند.

بسیاری از تحلیل گران تأثیر شرکت‌های انرژی درروند تصمیم‌گیری را کم‌اهمیت می‌دانند؛ اما این موضوع در روسیه کاملاً درست نیست؛ مقامات روسی و شرکت‌های انرژی وابسته به یکدیگر هستند. حکومت نشان داده که می‌تواند اراده خود را به شرکت‌های انرژی دیکته کند. بااین‌حال دولت می‌داند که باید از منافع این شرکت‌ها محافظت کند.

تماس نزدیک‌تر با منطقه توسط شخص پوتین تعیین می‌شود، ادراک او از بهار عربی، تفکر استراتژیک جهانی روسیه و وضعیت سیاسی داخلی روسیه مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر رویکرد وی محسوب می‌شود. تا سال 2017، عوامل اقتصادی به‌اندازه عناصر سیاسی اهمیت نداشت.

6. تلاش اروپا برای ایجاد قوانین جدید جهت مقابله اخبار جعلی در فضای مجازی

رهبران اروپایی در تلاش برای ایجاد قواعدی در مورد نظارت و حذف محتوای نادرست و شایعات در شبکه‌های مجازی هستند. مسئله مبارزه با نشر محتوای جعلی پس از انتخابات 2016 امریکا و بحث‌هایی مبنی بر دخالت روسیه از طریق شبکه‌های اجتماعی در آن به بحث داغی مبدل شده است. در اروپا این محتوا معمولاً باهدف ایجاد وحشت، ناامیدی از مشارکت، هک کردن و.ایجاد می‌شود.

ترزا می و امانوئل ماکرون به‌طور جداگانه در هفته‌های اخیر بر نظارت بیشتر و وضع قوانین سخت‌گیرانه برای حذف اخبار نادرست و شایعات در فضای مجازی تأکید کرده‌اند. در آلمان نیز مقامات جریمه 50 میلیون یورویی برای شرکت‌های اینترنتی که محتوای غیرقانونی و کلام ناشی از نفرت را سریعاً حذف نکنند در نظر گرفته‌اند. بریتانیا و جمهوری چک هم اخیراً سعی کرده‌اند در این راستا اصلاحاتی را انجام دهند که البته به‌جای مجازات برای منتشرکنندگان بیشتر جنبه نظارتی دارد.

 پژوهش‌های انجام‌شده نشان از حجم گسترده کاربرد ربات‌های نشر محتوای جعلی و شایعات در شبکه‌های مجازی به‌ویژه فسیبوک و توییتر در کشورهای اروپایی دارد. نوامبر گذشته ناتو اعلام کرد حدود هفتاد درصد از محتوای شبکه‌های اجتماعی روسی‌زبان در مورد این سازمان در منطقه بالتیک توسط ربات‌های مجازی (bot) نشر شده‌اند، همچنین در مطالعه دیگری مشخص شد یک‌سوم از پیام‌های توئیتری در زمان کمپین خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا توسط همین ربات‌ها ایجادشده بود. از سویی دیگر مشخص شد در رفراندوم کاتولونیا در سال گذشته نیز این ربات‌های مجازی در حمایت از رفراندوم محتوای بسیاری را بازنشر کرده بودند. نسل جدید این ربات‌ها که در هر ساعت صدها محتوا توییت می‌کنند به‌گونه‌ای طراحی‌شده‌اند که به‌سختی از اکانت های واقعی قابل‌تشخیص هستند و رفتاری طبیعی مانند کاربران عادی از خود نشان می‌دهند و می‌توانند به طرق مختلف در ایجاد یک ترند مورداستفاده قرار گیرند. این ربات‌ها همچنین محتوای زیادی را در حمایت از رست افراطی در اروپا منتشر می‌کنند در ایتالیا نیز نشر اخبار نادرست در فضای مجازی درصد قابل‌توجهی را به خود اختصاص می‌دهد، حزب لیگ شمال و جنبش پنج ستاره در این کشور معمولاً از اتخاذ قوانین سخت‌گیرانه در این مورد جلوگیری می‌کنند. بسیاری از این اخبار باانگیزه‌های مهاجر ستیزی و علیه مسلمانان منتشر می‌شوند. امری که در انتخابات پیش رو در 4 مارس به محور گفتمان مسلط اکثر نامزدها تبدیل‌شده است.

 

 


پیشنهاد این صفحه صفحه مناسب چاپ
 

سایر خبرها

۱۷ اردیبهشت ۱۳۹۷ - ۱۱:۲۰ - پایش هفتگی بریتانیا (16 تا 22 آوریل 2018 -27 فروردین تا 2 اردیبهشت 1397)

۱۶ اردیبهشت ۱۳۹۷ - ۱۷:۴۰ - پایش هفتگی اتحادیه اروپا (16 تا 22 آوریل 2018 - 27 فروردین تا 2 اردیبهشت 1397)

۲۹ فروردین ۱۳۹۷ - ۱۲:۵۰ - پایش هفتگی آمریکا ( 9 تا 15 آوریل- 20 تا 26 فروردین 1397)

۲۹ فروردین ۱۳۹۷ - ۱۲:۴۰ - پایش هفتگی بریتانیا ( 9 تا 15 آوریل- 20 تا 26 فروردین 1397)

۲۹ فروردین ۱۳۹۷ - ۱۱:۳۰ - پایش هفتگی فرانسه (9 تا 15 آوریل 2018 / 20 تا 26 فروردین 1397)

۲۲ فروردین ۱۳۹۷ - ۲۳:۵۰ - پایش هفتگی فرانسه (19 مارس تا 8 آوریل 2018 - 28 اسفند 1396 تا 19 فروردین 1397)

۲۲ فروردین ۱۳۹۷ - ۱۴:۳۸ - پایش هفتگی بریتانیا (19 مارس تا 8 آوریل 2018 - 28 اسفند 1396 تا 19 فروردین 1397)

۲۲ فروردین ۱۳۹۷ - ۱۴:۲۶ - پایش هفتگی آمریکا (19 مارس تا 8 آوریل 2018 - 28 اسفند 1396 تا 19 فروردین 1397)

۲۲ فروردین ۱۳۹۷ - ۱۳:۱۰ - پایش هفتگی اتحادیه اروپا (19 مارس تا 8 آوریل 2018 - 28 اسفند 1396 تا 19 فروردین 1397)

۲۳ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۵:۲۰ - پایش هفتگی بریتانیا (5 تا 11 مارس 2018 - 14 تا 20 اسفند 1396)

۲۲ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۵:۱۰ - پایش هفتگی فرانسه (26 فوریه تا 4 مارس 2018 – 7 تا 13 اسفند 1396)

۱۶ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۵:۱۷ - پایش هفتگی آمریکا (26 فوریه تا 4 مارس 2018 – 7 تا 13 اسفند 1396)

۱۰ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۱:۱۰ - پایش هفتگی فرانسه (19 تا 25 فوریه 2018 / 30 بهمن تا 6 اسفند 1396)

۰۹ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۱:۵۰ - پایش هفتگی اتحادیه اروپا (19 تا 25 فوریه 2018 / 30 بهمن تا 6 اسفند 1396)

۰۹ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۰:۳۷ - پایش هفتگی آمریکا (19 تا 25 فوریه 2018 – 30 بهمن تا 6 اسفند 1396)

۰۹ اسفند ۱۳۹۶ - ۰۹:۴۰ - پایش هفتگی بریتانیا (19 تا 25 فوریه 2018 – 30 بهمن تا 6 اسفند 1396)

۰۵ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۶:۲۰ - پایش هفتگی آمریکا (12 تا 18 فوریه 2018 - 23 تا 29 بهمن 1396)

۰۲ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۷:۳۳ - پایش هفتگی بریتانیا (12 تا 18 فوریه 2018 - 23 تا 29 بهمن 1396)

۰۲ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۷:۱۰ - پایش هفتگی اتحادیه اروپا (12 تا 18 فوریه 2018 - 23 تا 29 بهمن 1396)

۰۲ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۱:۱۰ - حضور ایالات ­متحده و بروز اختلافات